Hằng loạt kỷ niệm ấy phụ họa với âm thanh văng vẳng của: Lời hứa hẹn buổi năm xưa, Mảnh tình trìu mến trao đưa. Còn những đe dọa do nghi kỵ, nói xiên xéo chỉ làm cho chí tự cường của họ gia trọng và khiến họ bực dọc thêm. Giá trị của mình hơn hay kém tùy rất nhiều ở kẻ mình kết bạn.
Họ cứ như vậy mà yêu cho đến khi nào họ thỏa mãn được bản năng truyền sinh. Cho họ biết giá trị tâm hồn con người không có gì sánh được. Con người sinh lý của họ rạo rực phát triển.
Khi sáng tạo con người, Thượng đế sáng tạo giống hình ảnh người. Lúc ấy vì thiếu thói quen tưởng tượng, e sợ họ bị khô khan tinh thần. Nhiều bực trí thức có thể thiếu lương tri làm nhiều việc ngu xuẩn lúc hội chung mà khi về nhà riêng họ lấy làm lạ sao con người họ hành động kỳ quái như vậy.
Ưa tiểu thuyết đây không phải là thú say mê tinh thần của người hiếu học, muốn bồi bổ kiến thức. Ta đã biết bảntính ái tình bạn trai là bội bạc. Mà là gì? Ai gieo gió thì gặt bão.
Tật hồ nghi có thể sinh ra nữa, nếu lương tâm cứ bị lấn áp: đ àn áp chớ đâu có tàn hủy lương tâm được. Những nhà giáo dục nam thanh nên am hiểu giai đoạn khủng hoảng về tâm hồn nầy của bạn trai để hướng dẫn họ giữ lòng băng tuyết. Trong cuốn Toi quy deviens homme, Jean Le Presbytre có dẫn lời nầy của Moudousse: Cho nam thanh mơ mộng là nguy hiểm, không mơ mộng càng nguy hiểm hơn bởi vì như vậy là tiêu diệt đi khả năng sáng tạo sau nầy.
Thì tâm hồn họ là khuôn lộng hình ảnh trăm năm của họ. Thời xưa hay ở thôn quê trong giới ít học, không phải người ta không biết yêu đâu. Họ đâu thấy được người ta thụt lùi lại để lấy trớn.
Đây là một thứ tâm lý bạn trai nữa. Nhiều hiệu trưởng trung học cho tôi biết nữ sinh siêng học lắm mà lấy tỉ lệ sao rớt nhiều hơn nam sinh. Những tâm hồn bạn trai tu hành tôi bàn đây là những tâm hồn có quan niệm chánh đáng về sự tu luyện.
Tốn tiền cất học đường, trường thi mà chỉ lo khai trí thì rồi cũng sẽ tốn tiền cất nhà ngục, nhà thương điên, nhà thương bịnh dương mai hay trại giáo hóa. Các em thấy chị dễ thương biết lo cho mình. Tại bảntính nam nhi, tự nhiên ưa bạch lộ bản năng thích uy quyền của mình.
Gái thì lấy Cécile, trai thì lấy Bertrand của Francoise Sagan làm quan thầy, làm quân sư. Tôi không hoàn toàn đồng ý tinh thần của câu nam nữ thọ thọ bất thân. Bạn đã biết con tim của bạn trai vào buổi dậy thì đã chuyển mình: Họ nghe tâm tình luyến ái như gió lạ nhẹ nhàng phớt qua vườn lòng họ.
Nhưng xét về góc cạnh xã hội loài người, về người họ cộng tác với phái yếu để làm dụng cụ thánh cho Tạo hóa trong sự truyền bá nhân loại. Điều nầy không khó hiểu cho lắm vì bạn trai có ý chí cách chung là cường dũng. Có những chân lý phải nói và có những chân lý không nên nói.